Steeds meer werkgevers investeren in fietsen. Via een fietsplan, fietslease of andere regeling wordt het voor medewerkers aantrekkelijker om een goede fiets, e-bike of speed pedelec aan te schaffen.
Een mooie ontwikkeling. Zeker nu duurzame mobiliteit, vitaliteit en bereikbaarheid bij steeds meer organisaties hoog op de agenda staan.
Maar daarmee ontstaat ook een belangrijke vervolgvraag: wordt die nieuwe fiets vervolgens daadwerkelijk gebruikt om naar het werk te gaan?
Een fiets beschikbaar maken is namelijk één ding. Medewerkers structureel stimuleren om de auto te laten staan en voor de fiets te kiezen, is iets anders. Daarom zien we een verschuiving van alleen een fietsregeling naar een breder fietsbeleid.
Een fietsregeling verlaagt de eerste drempel
De aanschafprijs van een goede fiets kan behoorlijk oplopen. Zeker wanneer een medewerker kiest voor een elektrische fiets of speed pedelec. Een fietsregeling vanuit de werkgever kan die financiële drempel verlagen.
Dat is een belangrijke eerste stap.
Medewerkers krijgen toegang tot een fiets die past bij hun woon-werkafstand en persoonlijke situatie. Hierdoor worden ook langere afstanden ineens interessant. Waar 15 of 20 kilometer op een gewone fiets misschien te ver voelt, kan dezelfde afstand met een e-bike of speed pedelec een realistisch alternatief voor de auto worden.
Maar na de aanschaf begint eigenlijk pas de volgende uitdaging.
Een nieuwe fiets betekent niet automatisch meer fietskilometers
Een medewerker kan enthousiast een nieuwe fiets aanschaffen, maar uiteindelijk blijft het iedere ochtend een keuze: pak ik vandaag de fiets of toch de auto?
Het weer zit tegen. De agenda is vol. Er moeten na het werk boodschappen worden gedaan. Of de auto staat simpelweg voor de deur en is onderdeel geworden van de dagelijkse routine.
Juist daarom is alleen het aanbieden van een fiets niet altijd voldoende om woon-werkgedrag structureel te veranderen.
Werkgevers die écht meer medewerkers op de fiets willen krijgen, kunnen daarom verder kijken dan alleen de aanschaf.
Van fietsplan naar compleet fietsbeleid
Een goed fietsbeleid bestaat uit verschillende onderdelen die elkaar versterken.
Denk bijvoorbeeld aan een aantrekkelijke fietsregeling of fietslease, goede en veilige fietsenstallingen, laadmogelijkheden voor e-bikes, kleedruimtes en eventueel douches.
Maar ook stimuleren en belonen kunnen een belangrijke rol spelen.
Door fietsen aantrekkelijk te maken en medewerkers regelmatig opnieuw te motiveren, blijft het onderwerp leven nadat de nieuwe fiets is aangeschaft. Het doel verschuift daarmee van een fiets bezitten naar de fiets daadwerkelijk gebruiken.
Gedragsverandering vraagt om herhaling
Vrijwel iedereen weet dat fietsen gezond en duurzaam is. Toch betekent dat niet automatisch dat we iedere ochtend voor de fiets kiezen.
Gewoontes spelen een grote rol in woon-werkverkeer. Wie jarenlang vijf dagen per week met de auto naar kantoor rijdt, verandert dat patroon meestal niet van de ene op de andere dag.
Daarom kan het effectiever zijn om klein te beginnen.
Bijvoorbeeld met één vaste fietsdag per week. Als die goed bevalt, wordt dat misschien vanzelf een tweede dag. Na verloop van tijd kan de fiets een normaal onderdeel worden van de werkweek.
Beloning kan daarbij net dat extra zetje geven. Niet omdat medewerkers zonder beloning nooit zouden fietsen, maar omdat het helpt om gewenst gedrag aantrekkelijker en zichtbaarder te maken.
Meten maakt fietsbeleid sterker
Een ander belangrijk onderdeel van goed fietsbeleid is inzicht.
Een werkgever kan investeren in fietslease, stallingen en campagnes, maar wil uiteindelijk ook weten wat deze inspanningen opleveren.
Hoeveel medewerkers fietsen daadwerkelijk naar het werk? Hoeveel ritten worden er gemaakt? Hoeveel kilometers worden er gefietst? En welke bijdrage levert dat aan de duurzaamheidsdoelstellingen van de organisatie?
Door fietsgedrag meetbaar te maken, ontstaat inzicht in het effect van het beleid. Dat maakt het ook makkelijker om resultaten intern te delen en medewerkers te laten zien wat ze gezamenlijk bereiken.
Fietslease en fietsstimulering kunnen elkaar versterken
Juist de combinatie van verschillende maatregelen kan interessant zijn.
Met een fietsregeling of fietslease verlaag je de drempel om over een goede fiets te beschikken. Vervolgens kun je met fietsstimulering medewerkers motiveren om die fiets daadwerkelijk vaker voor woon-werkverkeer te gebruiken.
Binnen Fietsendnaarjewerk worden woon-werkritten automatisch geregistreerd en worden medewerkers met Bikies beloond voor hun fietsritten. Tegelijkertijd krijgt de werkgever inzicht in het fietsgebruik en de gezamenlijke impact.
Zo kan de aanschaf van een fiets het begin zijn van een bredere verandering in mobiliteitsgedrag.
De fiets aanbieden is stap één
Werkgevers die serieus werk willen maken van duurzame mobiliteit hoeven dus niet te kiezen tussen een fietsplan, fietslease, goede voorzieningen of fietsstimulering.
Juist de combinatie maakt het sterker.
Maak een goede fiets toegankelijk. Zorg dat medewerkers hem gemakkelijk kunnen gebruiken. Geef ze een extra reden om regelmatig op te stappen. En maak vervolgens zichtbaar wat al die fietsritten gezamenlijk opleveren.
Dan verandert een fietsregeling van een mooie arbeidsvoorwaarde in een daadwerkelijk onderdeel van het mobiliteitsbeleid.
Want uiteindelijk zit de grootste impact niet in hoeveel fietsen er worden aangeschaft, maar in hoe vaak ze daadwerkelijk naar het werk worden gebruikt.
